 |
OPINIA PRAWNA Przedmiotem opinii jest rozważenie kwestii możliwości dochodzenia roszczeń służących przeciwko publicznemu zakładowi opieki zdrowotnej, a także ich przedawnienia w kontekście zawarcia ugody restrukturyzacyjnej w trybie przepisów ustawy z dnia 15 kwietnia 2005 roku o pomocy publicznej i restrukturyzacji publicznych zakładów opieki zdrowotnej (Dz.U.2005.78.684). Ustawa z dnia 15 kwietnia 2005 roku o pomocy publicznej i restrukturyzacji publicznych zakładów opieki zdrowotnej [dalej zwana "ustawą"] w przepisie art. 24 ust. 2 przewiduje, iż w okresie od dnia wszczęcia postępowania restrukturyzacyjnego do dnia wydania decyzji o umorzeniu albo o zakończeniu postępowania restrukturyzacyjnego wszczęte postępowania egzekucyjne, w zakresie należności objętych postępowaniem restrukturyzacyjnym, podlegają zawieszeniu. Przepis ten stanowi wyraźnie, iż zawieszenie dotyczy postępowań egzekucyjnych, a więc postępowań zmierzających do wyegzekwowania roszczeń, które zostały stwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu. Ustawa natomiast nie zawiera żadnych regulacji odnoszących się wprost do możliwości kierowania do sądu powództw o roszczenia, które przez sądy nie zostały jeszcze rozpoznane. Wydaje się zatem, iż nie ma takiego zakazu, a powództwa te winny zostać przez sądy rozpoznane, pomimo postępowania restrukturyzacyjnego, a jedynie dochodzenie zasądzonych już roszczeń jest w okresie trwania ugody restrukturyzacyjnej będzie niemożliwe. Należy jednak zważyć, czy ugoda restrukturyzacyjna nie stanowi ugody cywilnoprawnej pozasądowej w rozumieniu art. 917 k.c. Jest to problem, który trudno rozstrzygnąć w sposób jednoznaczny. Wydaje się jednak, iż - niezależnie od charakteru ugody restrukturyzacyjnej - z pewnością modyfikuje ona pierwotne roszczenie wierzyciela w ten sposób, iż mógłby on skutecznie dochodzić przed sadem wierzytelności tylko w takiej wysokości i na takich warunkach, jak to zostało określone w ugodzie restrukturyzacyjnej. Ponadto roszczeń tych mógłby dochodzić tylko wówczas, gdy byłyby wymagalne, tzn. nie zostałyby zapłacone w terminach określonych w ugodzie. W takiej sytuacji jednak (tj. w razie niezrealizowania ugody przez publiczny zakład opieki zdrowotnej) najprawdopodobniej dojdzie do umorzenia postępowania restrukturyzacyjnego, a więc roszczeń będzie można dochodzić w ich pierwotnej wysokości. Odnosząc się bezpośrednio do kwestii przedawnienia roszczeń, należy stwierdzić, iż skoro - pomimo trwania restrukturyzacji - pozostaje otwarta możliwość dochodzenia przed sądem roszczeń z tytułu wymagalnych wierzytelności objętych ugodą służących przeciwko publicznemu zakładowi opieki zdrowotnej, a ograniczona jest jedynie ich egzekucja, to przedawnienie tychże roszczeń biegnie i nie ulega zawieszeniu. Należy jednak zwrócić uwagę, iż stosownie do art. 123 § 1 pkt 1 k.c. bieg terminu przedawnienia przerywa się przez każdą czynność przed sądem lub innym organem powołanym do rozpoznawania spraw lub egzekwowania roszczeń danego rodzaju przedsięwziętą bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia. Po każdym przerwaniu przedawnienia biegnie ono na nowo (art. 124 § 1 k.c.). W związku z tym wniesienie do sądu powództwa, pomimo trwania restrukturyzacji, powoduje przerwanie biegu przedawnienia do czasu aż postępowanie sądowe nie zostanie zakończone. Wniesienie powództwa jest jednak możliwe dopiero, gdy roszczenie jest wymagalne. Wydaje się, iż nawet w sytuacji, gdy dojdzie do "upadku" ugody (art. 29 ust. 1 ustawy), początek biegu przedawnienia rozpoczyna się od dnia, w którym według ugody roszczenie było wymagalne, pomimo iż w takiej sytuacji możliwe będzie dochodzenie tego roszczenia w pierwotnej wysokości. Art. 123 § 1 pkt 2 k.c. stanowi, iż przerwanie biegu przedawnienia powoduje również uznanie roszczenia przez osobę, przeciwko której roszczenie przysługuje. W mojej ocenie wyjawienie przez publiczny zakład opieki zdrowotnej wierzytelności w spisie, o którym mowa w art. 21 ust. 2 pkt 5 ustawy, stanowi uznanie roszczenia, a zatem również powoduje przerwanie biegu przedawnienia, który od tego momentu biegnie na nowo. Stanie się tak nawet wówczas, gdy do ugody nie dojdzie (np. wskutek umorzenia postępowania restrukturyzacyjnego). Podobnie jak wniesienie do sądu powództwa, tak również skierowanie zasądzonego już roszczenia (np. prawomocnego nakazu zapłaty) do egzekucji przerywa bieg przedawnienia. W takiej sytuacji postępowanie egzekucyjne ulega, co prawda, zawieszeniu na podstawie cytowanego wyżej art. 24 § 2 ustawy, ale zawieszenie nie oznacza zakończenia postępowania. Wobec tego przez cały okres trwania ugody restrukturyzacyjnej przedawnienie wierzytelności objętych tą ugodą, których egzekucja została zawieszona, nie biegnie. Na marginesie można dodać, iż roszczenie stwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu przedawnia się z upływem lat 10, chociażby termin przedawnienia roszczeń tego rodzaju był krótszy. Reasumując, w trakcie trwania restrukturyzacji (obowiązywania ugody restrukturyzacyjnej):
|